ფსიქოლოგია და ფსიქიატრია

გენდერული სტერეოტიპები

გენდერული სტერეოტიპები გენდერზე დამოკიდებულია ქცევის, გარეგნობის, თვით პრეზენტაციისა და მისწრაფებების შესახებ. სტერეოტიპები უკავშირდება გენდერული როლების ფუნქციონირების შენარჩუნებას, მათი თვისებების გამომუშავებას, არამედ მომდევნო თაობებში მათი რეპროდუქციის გავლენას.

გენდერული სტერეოტიპების კვლევამ აჩვენა, რომ მათი გავლენა გენდერული უთანასწორობის ჩამოყალიბებასა და გენდერული ნიშნით პიროვნების დარღვევას გულისხმობს, რამაც გამოიწვია გენდერული და გენდერული ტოლერანტობის, ასევე ფემინისტური მოძრაობის მრავალგვარი აქციები. ასეთი სტერეოტიპების გავლენა დამოკიდებულია ანალიზის ისტორიულ პერიოდზე და კულტურულ გარემოში შესწავლილი. უფრო განვითარებული კვლევისა და კულტურის ქვეყნებში ნაკლებად გამოიყენეთ გენდერული სტერეოტიპები სოციალური რეგლამენტის რეგულირების მიზნით. რეალიზება, რომ წარმოდგენილი ფაქტები ნორმების დაცვასთან დაკავშირებით უფრო შორს არის და არ შეესაბამება სინამდვილეს, ადამიანებს უფრო ობიექტურად აცნობიერებენ რეალობას და უზრუნველყოფენ თავიანთ ცხოვრებას კომფორტულად, ნიჭიერებას და იმ მოთხოვნების დაკმაყოფილებას, რომლებიც წარმოიქმნება ამ მომენტში და არა რეცეპტებით.

გენდერული როლები და სტერეოტიპები

ნაკლებად განვითარებულ საზოგადოებაში თვითმმართველობის კორელაცია და სხვების შეფასება სტერეოტიპების მიხედვით საკმაოდ ძლიერია, რადგან სტერეოტიპული ურთიერთობების ჩამოყალიბებისას თქვენ არ უნდა განიხილონ თქვენი შიდა დამოკიდებულება, სიტუაცია და სხვა იდენტურობა, შეგიძლიათ უბრალოდ მზად იყოთ ინფორმაცია გარედან და დაიცვას მისი მოდელი. ასეთ შემთხვევაში დამახასიათებელია ინფორმაციისა და კონცეფციების მანიპულირება, რომელიც მოიცავს ინფორმაციის შერჩევით აღქმას და მის პირად თავისუფალ ინტერპრეტაციას, რაც ასეთ დამოკიდებულებას ახასიათებს დამახასიათებელი ქცევის ხარჯზე სხვების მანიპულირების საფუძველს.

გენდერული ცდომილების მკაცრი სტრუქტურის ჩამოყალიბება დასავლური კულტურის ტრადიციებს შორისაა, სადაც გენდერული როლები აშკარად გამოყოფილია, შეესაბამება ფიზიოლოგიურ გენდერს მუდმივ კონსოლიდაციას და სხვა კულტურულ თემებში, რადგან გენდერით განსაზღვრული სოციალური როლი სრულიად არსებობს, მას ასევე შეცვლის პირობები და საჭიროებათა შეცვლა. ასეთ პირობებში, სტერეოტიპები და ჩარჩოები არ იბადება, ხოლო ადამიანს აქვს საკუთარი მანიფესტაციის თავისუფლება და წარმატებით ახორციელებს სხვადასხვა საქმიანობას.

საჭიროა თუ არა გენდერული სტერეოტიპები, რამდენი პასუხი არსებობს, რადგან ერთი მხრივ, ნებისმიერი სტერეოტიპები არ იძლევა სიტუაციის რეალურ მდგომარეობას და ადაპტაციის მოქნილობას, მეორე მხრივ, ისინი საკმაოდ ძლიერი კონსტრუქციის სახით ემსახურებიან შესაბამის ქცევას, რაც არეგულირებს კანონებს, რომლებიც ამარტივებს ცხოვრების სტრატეგიის თემების არჩევანს რომელიც სხვადასხვა მიზეზების გამო დამოუკიდებელი არ არის.

რასაკვირველია, ქალებსა და მამაკაცებს შორის განსხვავებები არსებობს და გენდერული ფსიქოლოგია ეხება ამ საკითხებს. ამ სპექტრის მახასიათებლების უფრო მეტი შესწავლა, უფრო მეტი მტკიცებულება იყო მიღებული, რომ განსხვავებული სქესის განსხვავებულს შორის განსხვავებაა, და ნებისმიერი ადამიანის ფსიქიკა შეიცავს ორივე სქესის მანიფესტებს (საკუთარი ანიმაცია და ანიმაცია). განსხვავებები ხაზგასმით აღინიშნება, რადგან მათ თვალები აწუხებთ, მარადიული დაბრკოლება და ფსიქიკის არქაულ ფენებში ღრმად ჩანერგილია, ასევე მოხერხებულია სხვა ცნებების ახსნა-განმარტებისა და დაფარვისთვის (მაგალითად, დამცირება ან სხვა დამორჩილება). თუ პირი იწყება მხოლოდ მისი ფიზიკური სქესის შესაბამისად მოქმედებაში, ეს გულისხმობს პიროვნების დარღვევებს, საპირისპირო ნაწილების ტირაჟს, რომელიც აღმოჩნდა მიუღებელი და შეიტანეს ჩრდილში.

გენდერის ცნება გაეცნო არა როგორც ბიოლოგიური სქესის სინონიმი, არამედ მისი სოციალური კომპონენტის დანიშვნა. ფიზიკური სექსუალური მახასიათებლები არ იძლევა წინასწარ განსაზღვრას სოციალურ მანიფესტაციებში, რადგან ითვლება მამრობითი ან ქალი, რომელიც საჭიროა მხოლოდ დაბადებული. და იმისათვის, რომ განიხილონ ქალი ან კაცი სოციალური თვალსაზრისით, აუცილებელია გარკვეული კრიტერიუმებისა და კულტურის მიერ დაკისრებული მოლოდინები საკუთარი სქესის წარმოდგენასთან დაკავშირებით. როდესაც ადამიანი არ ასრულებს შესაბამის სოციალურ როლს, ის განიხილება უცნაური ან ავადმყოფი, ადამიანები, რომლებსაც აქვთ მაღალგანვითარებული სტერეოტიპული აზროვნება გენდერთან დაკავშირებით, შეუძლიათ განიცადონ შიში ან სიძულვილი, ვინც მოქმედებს საზოგადოების მიერ განსაზღვრული ჩარჩო.

გენდერული იდენტურობა სოციალური გავლენის ქვეშ არის ჩამოყალიბებული, რადგან თავდაპირველად ბავშვები არ გამოირჩევიან გენდერზე, მაშინ ისინი უბრალოდ იციან, რომ ფორმალურად იციან მათი ქცევის იგივე სტერეოტიპული მოლოდინი ("ჩვენ არ ვიღებთ ლურჯ მაისურეს, შენ გოგო ხარ, ჩვენ მიგიყვანთ ვარდისფერი კაბა "," შენ ძლიერი და მამაცი ვარ, ბნელ ოთახში იძინება, შენ ბიჭი ხარ "). ბავშვები ცდილობენ, ითამაშონ ოჯახში, მაგრამ სქესის როლისა და გენდერული როლის შეგრძნების საბოლოო გაგება იწყება puberty- ით.

გენდერული როლი მოიცავს კონკრეტული კულტურის წარმომადგენლებს კონკრეტული დროის ინტერვალში, თუ როგორ უნდა მოიქცეს. ეს არის ისეთი სახის ქცევა, რომელიც საზოგადოებას ელოდება ადამიანიდან, რომლითაც ისინი იზრდებიან (გაიხსენეთ მშობლები "შენ ხარ ბიჭი" - არ არის ლოგიკა, მაგრამ არსებობს გარკვეული ქცევის წინასწარ განსაზღვრა მხოლოდ სექსუალური მახასიათებლების საფუძველზე). ასეთი მკაცრი დამოკიდებულებაა დასავლური ცივილიზაციის თითოეული სახლის სკოლებსა და ეზოებში, რათა განისაზღვროს ქალურობას ან მამაკაცის გამოვლინებასთან დაკავშირებული შესაბამისი აქცენტი.

გენდერული როლები არ არის მდგრადი განათლება ან აღნიშვნა, სქესის დამახასიათებელი ნიშნები, შეუძლებელია ვთქვა, რომ თუ ადამიანი მგრძნობიარეა, ეს ნიშნავს ქალს. ასეთ შესრულებასა და მანიფესტურ მომენტებს სრულად რეგულირდება კულტურა და ის ფაქტი, რომ ერთ კონტინენტზე განიხილება მამაკაცური გამოვლინება, მეორეზე შეიძლება იყოს ტიპიური ქალი მოვალეობა. როგორ ადამიანი ეხება როლის გამოვლინებებს (სტერეოტიპული აზროვნების ეფექტი) განისაზღვრება მათ გარშემო მცხოვრები ადამიანები.

გენდერული როლების აღქმაში ცვლილებები და, შესაბამისად, სტერეოტიპების ძალა დამოკიდებულია გენდერული სტერეოტიპების შესწავლისას ისტორიული უფსკრულის მიხედვით. თუ უძველეს დროში მამაკაცთა და მამაკაცთა საქმიანობა და დასვენება აშკარად გამოყოფილია, ახლა ყველაფერი შერეულია. ჯერ კიდევ არსებობდა სტერეოტიპები, რომლებიც ჯერ კიდევ ძლიერია, მაგრამ საზოგადოების შიდა რევოლუცია მიმდინარეობს და ოფიციალურად არ გამოირჩევა პროფესიის გამოყოფა გენდერთან დაკავშირებით, გამოვლინდა მანიფესტაციის მეტი თავისუფლება. ანალოგიურად, დასასვენებლად - ქალები კრივში მიდიან და მამაკაცები ხატავს სურათებს და უფრო მეტი ადამიანი ხელმძღვანელობენ გენდერული წინაპირობების შეფასებით - ადამიანის სიამოვნება და პროდუქტის ხარისხი, რომელიც პირველად აწარმოებს.

გენდერული სტერეოტიპების ზემოქმედება

გენდერულ როლებთან ერთად, ყველას ირჩევს გარკვეული პოზიცია - შეგიძლია ითამაშო და შეცვალოს ეს როლები იმის შესახებ, თუ რა ხდება სინამდვილეში და ამით აადვილებს ადაპტირებასა და შემოქმედებით ადაპტაციას და მკაცრად იმოქმედებს როლური რეცეპტების მკაცრად შესრულება და შემდეგ გამოიყურება სიტუაციის ადაპტაცია თქვენი შესაძლებლობების შესატყვისი.

საჭიროა თუ არა გენდერული სტერეოტიპები საზოგადოების უკეთესად ადაპტირებისთვის, ლოგიკური აზროვნება იწვევს უარყოფით პასუხს, მაგრამ, მიუხედავად ამისა, ბევრს ურჩევნია რეალობის გაღწევა, საკუთარი თავი და საყვარელი ადამიანები ხანდახან წამგებიანი და მძიმე წესების შესრულება.

გენდერული სტერეოტიპების წესების დარღვევა ხელს უწყობს ადამიანს მიზნების მისაღწევად (როდესაც ქალი ასრულებს მსგავს კონცეფციას, მაშინ, როდესაც ადამიანი გადაწყვეტს ყველა მის კითხვას, ხშირად მისი მონაწილეობის გარეშე), მაგრამ ასევე შეუძლია ხელი შეუშალოს (იგივე სიტუაციაში, მაგრამ თუ ყურადღებას ამახვილებს საკუთარი სიმწიფის და პასუხისმგებლობის უნარი, ადამიანის ერთგვაროვანი ჩარევა, თუნდაც კარგი განზრახვაც შეუძლია ნებისმიერ ურთიერთობას დამთავრდეს).

სტერეოტიპების მიერ განსაზღვრული წესები განსაზღვრავს მიზნებსა და მათ მიღწევის გზებს. პოზიტიურ მომენტებს სტერეოტიპით ატარებდნენ - ბავშვობიდან ცნობილია, რა უნდა გააკეთოს, ვისი მუშაობა და როგორ უნდა მოიქცეს? ადამიანი თავს არიდებს ემოციურ დაავადებას და იღებს წარმატებულ შესაბამისობას სოციალური თანხმობის დიდი დოზით. პრობლემები იწყება, როდესაც ადამიანები ცდილობენ მსგავსი მატჩის მიღწევას (ქალები უჭირთ მუშაობის და საყოფაცხოვრებო მოვალეობების კომბინირებას და მამაკაცებს იშვიათად შეუძლიათ მიაღწიონ მამაკაცის ნიმუშს და წარმატებას). ნებისმიერი როლი და სტერეოტიპი იდეალურია, რომელიც პრიორიტეტულია ნამდვილი ცხოვრებისა და ცოცხალი ადამიანისგან, ამიტომ მცდელობები შეესაბამება მისთვის არასრულფასოვნების, შფოთვისა და დაღლილობის განცდას.

სამოქმედო გეგმის ფარგლებში მოქმედებს ზღუდავს ინდივიდის განვითარებას, უარყოფს იპოთეკური პოტენციური პოტენციალის პოტენციალს და სოციალურ ანოჯგუფის თეორიას საკუთარი კარიერის გაუმჯობესება და მიღწევები აქვს. ბევრი სამეცნიერო აღმოჩენები გაკეთდა ქალების მიერ განათლებისა და მეცნიერების ხელმისაწვდომობის შემდეგ და ყველაზე მეტად ნიჭიერი მზარეულები, დიზაინერები და პარფიუმერები მამაკაცები არიან.

გამოვლინდა გონების სტერეოტიპების, ფსიქიკის დაცვის მექანიზმების დიდი რაოდენობა, დეპრესიული და შემაშფოთებელი მანიფესტების გაზრდის დონე, ფსიქიკური და სოციალური პროცესების სიმძიმე, გამოვლენილი ტრავმული გამოცდილებით. მიუხედავად იმისა, რომ ადამიანი თავისუფლად გადართვა როლებს, უფრო სტაბილური ემოციური ფონი, ნაკლები თავდაცვა და ინფორმირებულობის მაღალი დონე, იყო ასევე ადაპტაციის, მოქნილობისა და რეალიზაციის უფრო მაღალი მაჩვენებლები, ცხოვრების სრული სისწორე.

ზოგადად, შეიძლება ითქვას, რომ უფრო მეტი ქცევის მქონე ადამიანი აქვს, უფრო წარმატებული ხდება მისი მუშაობა და უფრო სტაბილური ემოციურად სხვადასხვა ინციდენტები.

გენდერული სტერეოტიპების მაგალითები

დაბადებამდე ადამიანი უკვე გენდერული სტერეოტიპების გავლენას ახდენს, როდესაც ბავშვის გენდერი აღიარებულია, მშობლებმა აირჩიონ ამომრჩეველი და ლურჯი ან ვარდისფერი ფერი. გარდა ამისა, მთელი სარეკლამო და სოციალური ინფრასტრუქტურა მიზნად ისახავს გამიჯვნას - კეპები და ბოთლები, რუსიშები და დინოზავრები მაისურებზე.

მაგალითად, გენდერული სტერეოტიპი არის სათამაშოების და საბავშვო თამაშების არჩევანი - თოჯინა გოგონები და ჭურჭელი და ბიჭები, მანქანები და რობოტები. თუ საბავშვო ბაღის უმცროსი ჯგუფების თამაშებს შეხედავთ, შეამჩნევთ, რომ ბავშვები თამაშობენ იმას, რომ ყურადღება მიიპყრო, გოგონები იქ მანქანებს აყრიან და ბიჭები თოჯინებს ძილისკენ მიაწერენ, მაგრამ შემდეგ ყველა მათგანს უთხარით, რა სათამაშოები უნდათ, გარკვეული კომპლექტი და თანდათან დაიწყებს ითამაშოს საკუთარი. ამრიგად, ძირითადი სტერეოტიპები გამოჩენასა და აქტივობაზე იწყება, მშობლები კი ფიქრობენ, რომ მათი ქალიშვილი სატვირთო მძღოლი იქნება.

უფრო მეტი და ტიპიური ქალი უნდა იყოს სუფთა და სუფთა, ისევე როგორც მთელი მისი სივრცე, მისი პროფესია უნდა იყოს სასარგებლო და უკავშირდება ადამიანებს (პედაგოგები, ექიმები, მდივნები), ხოლო ქალის შემოსავალი არ აღემატება მამაკაცს. ქალებისთვის განათლება არ არის მნიშვნელოვანი და ის ვერ მიიღებს მას, როგორც სპორტისა და პოლიტიკის არ ითამაშებს. ურთიერთობაში ქალთა როლი ყოველთვის დამხმარე, ჩუმად და ჩრდილშია, დაემორჩილონ იმას, რასაც კაცი იტყვის. ქალთა საქმიანობის ძირითად მიმართულებებზე დაყრდნობით ხდება ბავშვთა მომზადების, დასუფთავებისა და მოვლა-შენახვის ადგილის მიხედვით, შესაძლებელია მუშაობა და წავიდეს სხვაგან მხოლოდ მაშინ, როდესაც პრიორიტეტი შესრულდება და მიჩნეულია ახირება (თუ სულელიზმი არ არის). ქალები სიყვარულს მღერიან, ცეკვას და ხელოვნებას, და არ მიყვარს ონლაინ თამაშები, მანქანები და თევზაობა; ხოლო ისინი ყოველთვის ლამაზად და სუნი და არასოდეს გაბრაზდება.

მამაკაცის სტერეოტიპი შეიძლება აშენდეს ქალის ანტომებიდან, რადგან ისინი სერიოზულ გარე საკითხებს განიხილავენ, მაგრამ არა შიდა მოვალეობებს. მამაკაცს შეუძლია გატეხილი და გატეხილი თამაშები, მაგრამ არ შეიძლება ხანგრძლივი და გულწრფელად კომუნიკაცია ან გაწმენდა შემდეგ. მამაკაცები სტერეოტიპული აღქმა მიიღებენ ბევრს, ატარებენ თავიანთ საქმიანობას პოლიტიკაში, აქტიურად არიან ჩართული სპორტში და მართონ ქალები.

სიაში შეიძლება იყოს უსასრულო, მაგრამ არავინ არ შეესაბამება ამ სიას და არ მოითხოვს თავის პარტნიორს. საზოგადოებაში არსებობს სტერეოტიპები და არიან ის, ვინც არჩეულია მათგან, რომლებიც ეხება კონკრეტულ პირს, მის ოჯახს. სტერეოტიპები შეიძლება ეხებოდეს საქმეებს (მამაკაცები - მათემატიკა, ქალები - ჰუმანიტარულნი), სურვილები (ქალები სურთ დაქორწინდნენ, მამაკაცები - თავისუფლება) და ტემპერამენტი (მამაკაცები - აგრესიული, ქალები - მშვიდი).

სტერეოტიპების მთელი მშენებლობა აგებულია ორობითი პრინციპით და თუ ქალი ინტუიციურია, მაშინ ადამიანი ლოგიკურია. ამას მოჰყვება ხუმრობები ქალთა ლოგიკის შესახებ, მაგრამ არავინ მიიჩნევს, რომ ინტუიცია არის იგივე ლოგიკური სისტემა, რომელიც მოქმედებს სხვა კანონების მიხედვით. სტრუქტურა და დაქვემდებარება ასევე ასახავს სტერეოტიპების დიქოტომიას, მაგრამ არ ასახავს არსს. ზოგადი ტენდენციების გარდა, ყველა ოჯახში საკუთარი პირადი სტერეოტიპები შეიძლება მოიძებნოს (მაგალითად, კაცი უნდა იყოს ჯარისკაცი და ქალს უნდა შეეძლოს საზრიანად - და სხვა არაფერია).